3 Nisan 2020 Cuma 14:28

Soyadlarımız: Kastel, Kuriel, Nifusi, Ruben, Ruso, Singer, Şemayra

Naim A. GÜLERYÜZ Perspektif 2594 görüntüleme
4 Mart 2020 Çarşamba

KASTEL - CASTEL

Bu soyadı bir yaklaşıma göre, şato veya kale anlamında İspanya ve Tunus’ta Castel veya Almanya’da Kastel, Kastell ile başlayan değişik şehirlerden biriyle ilintili olabilir.

Bu arada Bet Hatfutsot, 15. yüzyılın sonuna kadar geniş bir Yahudi toplumunun ve 20. yüzyıldan sonra Museviliğe dönmekte olan Kripto-Yahudilerin yaşadığı Portekiz’de Castelo Branco kentine dikkati çeker[1].

Bir diğer yaklaşım da Castellan veya Castilian sözcüğünden türeme olasılığını belirtir[2].

KURİEL - CURİEL

‘Curiel de Duero’, İspanya’nın Kastilya ve Leon Özerk Bölgesinin Valladolid iline bağlı bir belediyedir. Tarım ve bağcılığın yoğun olduğu bu tarihi kasaba, yetiştirilen sarımsağın ününden dolayı ‘Curiel de los Ajos’ (ajo=sarımsak) olarak da anılır.

 

Curiel soyadına 15. yüzyıldan beri İspanya’da, 16. yüzyıldan sonra da Hollanda ve Almanya’da rastlanır. Beit Hatfutsoth 17. yüzyıldan sonra Amsterdam ve Hamburg’da Portekiz Sarayının elçiliğini yapan Curiel ailesi mensuplarından bahseder[3].

 

Guggenheimer’in ifadesine göre, Sefarad ve de Aşkenazlarda rastlanan bu soyadı İtalyanca ‘hukuk görevlisi’ anlamına gelen ‘Curiale’den de türemiş olabilir[4].

Sur duvarlarının 7. yüzyılda inşa edildiği sanılan ünlü Curiel Kalesi günümüzde lüks bir otel olarak hizmet vermekte.

 

NİFUSİ - NAFUSİ

 

Nifusi soyadının kökeni MÖ 3. yüzyıldan beri Yahudilerin yaşadığı sanılan Libya’nın Güneybatısında Tunus sınırına kadar uzanan ‘Jebel Nafusa’ sıra dağları vadilerindeki Berberi yerleşim yerleridir[5].

 

Bu arada İbranice ‘nefes, ruh, can’ anlamında ‘nefeş’ sözcüğüne de işaret edilmektedir.

 

Nefous, Nefouss, Nifussi ve benzeri değişkenlerine de rastlanır.

 

RUBEN - RUBİN - RUBENSTEİN

Tevrat’ta Yakub Peygamberin Lea’dan olan ilk oğlunun adı Reuven olarak belirtilmiştir[6]. Bu isim Reu Ben şeklinde ayrılırsa ‘Görün, bir oğlan’ veya Raa Beonyi olarak okunursa ‘Tanrı sıkıntılarımı gördü’ anlamına gelir[7].

Soyadı olarak kullanılmaya başlanmış ve B ile V harflerinin eş fonetiği nedeniyle Ruben veya Aşkenaz ortamlarda Rubin olarak yerleşmiştir. Almanya’da Rubin’e 12. yüzyılda rastlanır.

Değerli bir taş olan ‘ruby’den (yakut) hareketle oluşturulan Rubenstein veya Rubenstone gibi değişkenleri Aşkenaz ailelerde sıkça görülür.

RUSO - RUSSO

Sözcüğün yalın anlamı ‘Rus kökenli’ ise de[8] İspanyolca mecazi anlamda ‘kızıl saçlı’ gibi bir fiziki özelliği de ifade etmesi olasıdır.

 

SİNGER

Singer’in sözlük karşılığı ‘şarkı söyleyen’dir.

Soyadı olarak, sinagogda duaları yüksek sesle okuyup halka liderlik eden görevlinin Almanca ve Yidiş dillerinde sıfatı olan Cantor’la (Kantor) ile eş anlamdadır. Sefarad ritüelinde karşılığı Hazan’dır.

 

ŞEMARYA - SHEMARYA

TaNaH’ın değişik bölümlerinde (1.Tarihler 12:5, 2. Tarihler 11:19, Ezra 10:32) rastlanan bu ad ‘Tanrı Korusun’ veya ‘Tanrı korumasında’ anlamındadır.

‘Tanrı’nın ismi olan Şemaya ile karıştırılmamaya dikkat edilmelidir[9].



[1] Dict. American Family Names, s.2 s.281; dbs.bh.org.il/family names.

[2] Guggenheimer, 392.

[3] dbs.bh.org.il/family names.

[4] Guggenheimer, 174.

[5] Guggenheimer, 537.

[6] Tevrat, Yaratılış, 29:32.

[7] Tora-1  çev:.Moşe Farsi, s. 223

[8] Guggenheimer, 645.

[9] Rav David Sevi, 9 Şubat 2020 tarihli iletisi.

 

 

Siz de yorumunuzu yapın

Tüm Yorumları Görün
Yorum Yapmak için üye girişi yapın!Yorum yapabilmek için üye girişi yapmanız gerekiyor...
Üye Girişi yapmak için Tıklayın

İLGİLİ HABERLER

İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

GS2

Tünelin Ucu- İzel Rozental

Tünelin Ucu- İzel Rozental

Vizyondakiler

Vizyondakiler