5 Ağustos 2021 Perşembe 20:41

Soyadlarımız: Benveniste, Hadjaz, Perlmann, Piperno, Poastro

Naim A. GÜLERYÜZ Perspektif 5464 görüntüleme
9 Eylül 2020 Çarşamba

BENVENiSTE - BENBENİSTİ

Latince ‘iyi geldiniz’ karşılığı Bene Venistis’den türeyen ‘Hoş geldiniz’ anlamında ‘Benvenute’ sözcüğünden esinlenen bir soyadıdır. Bazı değişkenleri (Bendit, Bondy, Bondo vb.) Latince eşanlamlı Benedict'ten kaynaklanmıştır. 

Benvenist şekliyle 1079'da Barcelona’da bir Yahudi soyadı olarak rastlanmaktadır. 

17. yüzyılda İstanbul ve İzmir’de değerli dini yorumlar ve responsalar yayımlayan Benveniste soyadlı haham ve bilge kişilere rastlanır: Joseph Benveniste (İzmir), İsrael ben Eliezer Benveniste (vaaz ve mersiyeler), Moses ben Nissim Benveniste (responsalar), Joshua ben Israel Benveniste, İzmir’de bir aralık Sabetay Sevi’ye itimat edip hareketine destek veren, ancak daha sonra hatasını anlayıp karşı koyan Ḥayyim ben Israel Benveniste’yi sayabliriz

Uzun yıllar Türkiye Hahambaşılığı Bet Din Üyesi ve Neve Şalom Sinagogu ile yaz mevsiminde Büyükada Hesed Le Avraam Sinagogu Haham Akaal görevlerini başarıyla yürüten, samimi ve sıcak yaklaşımlarıyla herkesin sevgi ve saygısını kazanmış olan 1940 doğumlu Rav Moşe Benveniste Ekim 2013’te vefat etmiştir. Saygıyla analım. 

Kaynaklar: Laredo, 1/432;  Eisenbeth, 98; Dict.Hanks, 1/139, Hatfutsot/familynames.

HADJAZ - HAJAZ - HADJEZ

Eisenbeth ve Bet Hatfutsot’a göre Arapça Hac sözcüğünden türemiş olan bu soyadı Yahudilerde Kudüs’ü ziyaret edip dua etmiş olanlara verilen bir sıfattı.

Bet Hatfutsot’un diğer bir yaklaşımı, bir dini bayramda doğan çocuklara verilen ve İbranice sözlük karşılığı ‘bayram’ olan Hag sözcüğünden türeyen ‘bayramım’ anlamında Haggai sözcüğü ile muhtemel ilintisidir. 

Hages, Hajes, Elhaj, Hadjadj ve benzeri değişkenleri mevcuttur.

Osmanlı Ordusunda Tuğgeneral rütbesine kadar yükselmiş olan Askeri Hekim Dr. İsak Paşa Hadjez Girit’te Osmanlı-Rusya savaşında ve Yemen’de cephede bulunmuş, İstanbul’da Askeri Hastaneler Başmüfettişi görevini yürütmüş ve 1890’lı yıllarda Askeri Tıp Okulunda dermatoloji dersleri vermiş olup 1903 yılında İzmir’de vefat etmişti.

Kaynaklar: Eisenbetrh,132; Hatfutsot/familynames; Galante 1986, 7/98.

 PERLMANN - PEARLMAN 

İbranice ‘inci’ anlamına gelen ve bir kadın ismi olan Margalit’in çevirisi Perla’dan türemiş bir soyadıdır. ‘Man’ ekiyle ‘Perla’nın eşi ‘veya daha geniş kapsamda ‘ailesi’ olarak yorumlanabilir. 

Ayrıca Almanca yaygın bir son-ek olan ‘man’ dikkate alındığında ‘inci işleyen’ veya ‘inci ticareti yapan’ şeklinde bir meslek tanımından da etkilenmiş olması güçlü bir olasılıktır.

Kaynak: Hatfutsot/familynames.

PİPERNO

Bu soyadının kaynağı, İtalya’da Roma kentinin kurulduğu Latium bölgesinde mevcut Piperno kentidir. Şehrin adı 1928’de Priverno olarak değiştirilmişti.

Leone Piperno,19. yüzyılın ikinci yarısında İstanbul’da kurulan Comunita İsraelitico-Straniera di Constantinopli sotto la protezione Italiana (İtalyan himayesinde İstanbul Yabancılar Yahudi Cemaati) kurucularından biri olup 1927 yılında başkanlığı devralmıştı.

Kaynaklar: Guggenheimer, 590; Hatfutsot/familynames; Güleryüz-Yerleşim, 166-168.

 POYASTRO

Guggenheim bu soyadı için Romanya’da Puiesti beldesiyle ilinti kurmakta, Yidiş karşılığını Puyast olarak verir.

Puiesti ülkenin Batı Molovya bölgesinde Vaslui (Vasilau) iline bağlıdır. Kurucusu Prens Mihail Strudza tarafından davet edilen ve Galiçya ile Bukovina’dan gelen bir grup Yahudi 18. yüzyılın başlarında Vaslui çevresine yerleşmiş, 1850’lerden sonra Rusya’dan kaçan bazı aileler de onlara katılmıştı. Değişik bölgelerden gelenler arasındaki gelenek farkları yüzünden ayrı ayrı sinagog, okul ve benzeri kurumları olan topluluk ancak 1923’te bütünleşebilmişti.  

Kaynaklar: Guggenheimer, 601; Hatfutsot/places/.Vaslui.

 

 

 

Siz de yorumunuzu yapın

Tüm Yorumları Görün
Yorum Yapmak için üye girişi yapın!Yorum yapabilmek için üye girişi yapmanız gerekiyor...
Üye Girişi yapmak için Tıklayın

İLGİLİ HABERLER

İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

Şalom TV GZ

MOZOTROS AİLESİ - İrvin Mandel

MOZOTROS AİLESİ - İrvin Mandel

TÜNELİN UCU - İzel Rozental

TÜNELİN UCU - İzel Rozental